تبلیغات
زیست شناسی - جهان جانوران

جهان جانوران


جانوران بسیار گوناگونند. توانایی آنها با سازگاری در محیط های مختلف سبب شده است كه این موجودات در سراسر كره زمین در شرایط گوناگون محیطی به شكل های متفاوت زندگی كنند. دانشمندان عقیده دارند كه هنوز نیمی از انواع جانوران بر روی كره ی زمین شناخته نشده اند.
برای مطالعه گوناگونی جانوران در این فصل از طبقه بندی ساده زیر
استفاده می كنیم.


اسفنج ها:
اسفنج ها ساده ترین جانورانند این جانوران كه اغلب دریازی هستند به صورت كلونی زندگی می كنند
       تا كنون حدود 5000 گونه آنها شناخته شده است اسكلت اسفنج ها از آهك، سیلیس و یا نوعی پروتئین سخت تشكیل شده است . و بر این اساس اسفنج ها به سه دسته آهكی، شیشه ای و شاخی        طبقه بندی می شوند.
بدن یك اسفنج بالغ از سه لایه سلول مختلف تشكیل شده است این جانوران به طریقه جوانه زدن و یا قطعه قطعه شدن زیاد
می شوند این جانوران تولید مثل جنسی نیز دارند و با تشكیل تخم زیاد می شوند.

كیسه تنان:
این گروه از جانوران نسبت به اسفنجها پیشرفته ترند. زیرا چندین نوع سلول اختصاصی كه كارهایی مانند گوارش حركت، حس كردن را بر عهده دارند در ساختمان آنها دیده می شود.
نام علمی شاخه كیسه تنان كنیدارپا است كه از كلمه كنیدوست گرفته شده است.
كنیدوست سلولهای زهرآگینی است كه بر روی بازوهای اطراف دهان جانور وجود دارد


كیسه تنان به دو شكل اصلی پولیپ(ثابت) و مدوز(متحرك و شناور) دیده می شوند این جانوران هم به طریقه جنسی(تولید تخم) و هم به طریقه غیر جنسی(جوانه زدن) زیاد می شوند.

 

كرم ها:
كرم ها گروه
بزرگی از جانوران را تشكیل می دهند و اقسام بسیار زیادی دارند. برخی زندگی انگلی وبرخی زندگی آزاد دارند. آنها را می توان در محیط های گوناگون، آب های شور، شیرین، خاك و حتی بدن گیاهان و جانوران یافت. كرم ها را بر اساس ساختمان بدن به سه شاخه:

 1) كم های پهن                      2) كرم های لوله ای                  3) كمر های حلقوی

تقسیم بندی می كنند.


كرم های پهن:
تا به حال 13 هزار گونه كرم پهن شناخته شده است همه آنها دارای ویژگی های زیر هستند.
1) بدن این جانداران دارای سه لایه جنینی است
2) تقارن آنها دو جانبی یا دو طرفی است
3) بدن حفره عمومی ندارد. و فضای بین بافتهای آنها را نوعی بافت پیوندی پر می كند.

P3

 

كرم های لوله ای
در این كرم ها نیز تقارن دو جانبی است حدود 15 هزار نوع آنها شناخته شده است كه در محیط های گوناگون به شكل آزاد یا انگلی زندگی می كنند. بدن این جانداران بدون قطعه و لوله مانند است سطح بدن آنان را پوشش یا كوتیكول محكمی می پوشاند و حفره عمومی آنها (سلوم) كاذب است جنس نر و جنس ماده آنها از هم جداست و به طریق جنسی زیاد می شوند.

 


كرم های حلقوی
كرم های حلقوی یا (
آنلیدها) حدود9000 گونه اند. گونه هایی ساكن آب های شیرین و گونه هایی دریازی و برخی در محیط خشكی زندگی می كنند . بدن این جانداران نرم و ماهیچه ای و حلقه حلقه است بدن آنها تقارن دو جانبی ودارای حفره عمومی است. دیواره بدن این جانداران دارای ماهیچه های طولی و حلقوی است كه موجب حركت جاندار می شوند دستگاه عصبی این جانوارن كامل تر شده است و شامل یك طناب عصبی شكل است. این جانوران گردش خون پیوسته دارند و تولید مثل آنها جنسی است.


نرم تنان
حدود 60 هزار گونه
از نرم تنان شناخته شده است. از نظر علمی آنان را به 5 رده تقسیم بندی می كنند.

آمفی نورا:

اغلب دریازی اند در این جانداران سر تحلیل رفته و فاقد چشم، و بازو هستند و حدود 700 گونه آنها شناخته شده است.


ناوپایان:

حدود 200 گونه آنها شناخته شده است دریازی هستند صدف آنها لوله ای شكل است كه از هر دو طرف باز است .


شكم پایان:

وجود پای بزرگ و مسطح زیر بدن ، عدم تقارن در حالت بلوغ ، داشتن صدف پیچ خورده یك تكه از ویژگی های این گروه است در دهان شكم پایان زبان سوهان مانندی وجود دارد كه برای تراشیدن مواد غذایی كاربرد دارد.


دو كفه ای ها:
در
این جانوران صدف دو قطعه ای است كه با رباط و دندانه به هم اتصال یافته اند. تقارن این جانوران دو جانبی و پاهایی تبر مانند دارند در این جانوران آبشش ها پیشرفتگی بیشتری یافته اند و به اندام های   تغذیه كننده تبدیل می شوند.

 

سر پایان:
در این جانوارن پاها در اطراف دهان قرار دارد. دستگاه عصبی این جانوران بسیار توسعه یافته و اسكلت خارجی آنها تحلیل رفته است اما اسكلت داخلی غضروفی دارند. در آب های شور و یا شیرین زندگی
      می كنند. فضای جبه آنها زیاد است و جاندار می تواند با فشار آب را به بیرون براند و به سرعت حركت كند.


شاخه بند پایان
بندپایان دارای اسكلت خارجی و سخت هستند . بدن و اندام های حركتی آنها بند بند است . به دلیل سازگاری آنان در محیط های مختلف موجب تنوع آن شده است به طوری كه حشرات فراوان ترین بی مهره ها هستند
تاكنون حدود یك میلیون گونه بندپا شناخته شده است بند پایان به تنهایی از گوناگونی همه جانوران و گیاهان بیشتر اند.

بند پایان به دو زیر شاخه كلیسرداران و آرواره داران تقسیم بندی می شوند.


كلیسرداران
بدن
كلیسرداران دارای سر سینه ای بدون بند، شكم بند بند است و به سر سینه 6 جفت زایده متصل است. نخستین جفت كلیسرها، دومین جفت پدی پالپ ها و چهار جفت آخر پاهای حركتی این جانوراند. این جانوران آرواره یا شاخك ندارند.
رده عنكبوتیان؛ در این گروه قرار دارند این جانوران معمولاً گوشت خوار و شكارچی اند . چشم های آنها ساده و شش های كتابی دارند. (عنكبوت، كنه، عقرب، رتیل)

 


آرواره داران
بدن این جانوران دارای سرسینه و شكم یا سر ، سینه و شكم و یا سر و تنه است.
در سر یك یا دو جفت شاخك، یك جفت آرواره(ماندیبول) وجود دارد. سخت پوستان ، صدپایان، هزارپایان و حشرات در این زیر شاخه قرار دارند.
سخت پوستان:

این جانوران هم در خشكی و هم در آب های شیرین و شور دیده می شوند معمولاً چشم مركب دارند و از طریق آبشش تنفس می كنند (خرچنگ پهن ، خر خاكی)
هزار پایان:

تعداد انواع آنها نسبت به سایر بند پایان كمتر است این جانوران علف خوار یا مردار خوارند حدود 10 هزار گونه آنها شناخته شده اند (هزار پای گوشت خوار، هزار پای علف خوار)


حشرات:
این جانوران هم در خشكی و هم در آب قابل مشاهده اند. بدن شامل سر، سینه و شكم است .
معمولاً دارای سه جفت پا و دو جفت بال هستند كه به سینه متصل است. چشم ها ساده و مركب
است. علت اینكه سازگاری مناسبی دارند این است كه از غذاهای متنوع استفاده می كنند و سرعت زیاد تولید مثل دارند. (مگس، سنجاقك، ملخ)


شاخه خارپوستان
این جانوران در آب های گرم زندگی می كنند و شباهتی به سایر گروه
های جانوری ندارند در درون بدن آنها دستگاه گردش آب وجود دارد كه وظیفه انتقال مواد و یا دفع مواد و حتی حركت جاندار را بر عهده دارد.


مهره داران
بدن این جانداران دارای سر ، تنه و دم است. دارای اسكلت داخلی و مغز درون جمجمه قرار دارد دستگاه گردش خون بسته
دارند و خون دارای گلبول های سفید و هموگلوبین در گلبول های قرمز است.

 


ماهی ها:
ماهی ها از لحاظ شكل و رنگ و اندازه و نوع غذای مصرفی و نوع رفتارها، با یكدیگر متفاوتند. در رده بندی ماهی ها را به سه رده زیر تقسیم بندی می كنند.


ماهی بدون آرواره:
این ماهی ها كه دهان گرد هم نامیده می شوند ساكن آبهای شیرین یا دریاها هستند اسكلت آنها غضروفی است دهان بادكش مانند دارند باله های زوج ندارند و قلب آنها دو حفره ای است .

ماهی غضروفی:
حدود 200 گونه این نوع ماهی ها شناخته شده است. كوسه ماهی ، ماهی خاویار، اره ماهی و سفره ماهی در این رده قرار دارند. در پوست آنها دندانه مشاهده می شود و قلب دو حفره ای دارند.

ماهی استخوانی:

حدود 25 هزار گونه آنها شناخته شده است. در پوست آنها پولك های جلویی(فلس) وجود دارد و دارای شانه شنا هستند.


رده دوزیستان:
دوزیستان جانورانی هستند كه
هم در آب و هم در خشكی ساكنند. حدود 3000 گونه ی آنها شناخته شده است. پوست بدن آنها بدون پولك و تنفس از طریق، آبشش، شش، پوست و حفره دهانی صورت می گیرد. قلب آنها سه حفره ای است. سمندرها، وزغ ها، قورباقه ها در آب تخم گذاری می كنند و مراحل اولیه رشد نوزاد آنها در آب طی می شود.

 

 

 

رده خزندگان
لاك پشتها، سوسمارها، مارها و تمساح ها خزندگانی هستند كه ساكن خشكی و یا به طور ثانویه در آب زندگی می كنند. این جانوران در پوست خود پولك های بشره ای دارند و باشش تنفس می
كنند، قلب آنها چهار حفره ای است. تخم گذار و تخم آنها دارای پوسته است دایناسورها قدیمی ترین خزندگان هستند كه حدود 65 میلیون سال پیش بر روی زمین زندگی می كرده اند.

رده پرندگان
پوست آنها دارای پر و منقار آنها شاخی است. در این جانوران دست ها تبدیل به بال شده است . قلب آنها چهار حفره ای است دمای بدن آنها ثابت است(خون گرم) حدود 10 هزار گونه آنها شناخته شده است. پرها كه سبك و مقاومند هم بدن را گرم نگه می دارند
و هم به پرواز آنها كمك می كند. پرندگان از لحاظ شكل بدن ، پاها، منقار ... فرق های زیادی با هم دارند.

رده پستانداران
پستانداران در همه جای زمین زندگی می كنند .

ویژگی های مشترك آنها عبارتنداز:
1) پوست آنها مو دارد.
2) قلب چهار حفره ای دارند.
3) گلبول های قرمز خون هسته ندارند.
4) حفره عمومی توسط دیافراگم به دو بخش تقسیم شده است
5) دما بدن ثابت دارند.
6) لقاح داخلی دارند و مراحل رشد جنین در درون رحم صورت می گیرد و نوزاد از غدد پستانی شیر
         می خورد. حدود 5000 گونه پستاندار شناخته شده است. قدرت یادگیری پستانداران نسبت به سایر      مهره داران زیاد تر است.